STATIN CÓ THỂ GÂY RẮC RỐI CHO GÂN
Dược Sĩ Lê Văn Nhân

Thuật ngữ:
- tendon: gân
- tendonitis: viêm gân
- anecdote: vụn vặt
- myositis: viêm cơ
- rhabdomyolysis: tiêu cơ

Một hồi cứu mới công bố trên báo Arthritis & Rheumatism: Arthritis Care & Research cho biết nhóm thuốc statin có thể gây thêm 1 tác dụng phụ nữa là có thể gây biến chứng ở gân như viêm gân, đứt gân, nhất là những người có nguy cơ cao sinh những tác dụng phụ này.

Theo bác sĩ Isabelle Marie, bệnh viện đại học Rouen ở Pháp và cộng sự, những người có nguy cơ cao gồm bệnh nhân rối loạn chuyển hóa, bệnh nhân vận dụng sức lực suốt ngày, bệnh nhân đang dùng những món thuốc có thể tăng độc tính của statin như steroid hay kháng sinh nhóm fluoroquinolone.

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu nhấn mạnh, hỏng gân liên quan đến uống statin rất hiếm khi xảy ra, và không có 1 báo cáo nào về vấn đề này trong những nghiên cứu trước và sau khi thuốc ra thị trường, kể cả những nghiên cứu lớn về statin. Những báo cáo vụn vặt lại mô tả trong y văn. Với những chứng cứ vụn này, họ làm hồi cứu để nhận diện tất cả những rối loạn ở gân có thể do dùng statin trong khoảng thời gian 15 năm. Từ 1990 đến 2005, có 96 báo cáo ngay lập tức về biến chứng gân gởi về 31 trung tâm theo dõi độc hại của thuốc tại Pháp.

Tuổi trung bình những người bị vấn đề ở gân là 56 tuổi. Thời gian trung bình tác dụng phụ xuất hiện là 243 ngày, mặc dầu biến chứng xảy ra cho 1 bệnh nhân trong vòng 24 giờ sau khi uống statin. Gần 1/3 người bị phản ứng phụ này có những bệnh hay điều kiện giúp xuất hiện biến chứng ở gân như bệnh tiểu đường, cao acid uric trong máu và chơi thể thao.

Biến chứng phổ thông nhất là viêm gân, tiếp theo là viêm gân với đứt gân hay đứt gân mới. Nhóm nghiên cứu ghi nhận biến chứng trầm trọng đến mức 17 bệnh nhân phải vào bệnh viện, và 19 bệnh nhân cử động khó khăn như đi đứng, giảm co giãn, bầm tím và đau nhức.

Các nhà nghiên cứu viết bệnh gân có thể quy cho điều trị bằng statin vì có một liên hệ tạm thời giữa thời gian xuất hiện triệu chứng ở gân và bắt đầu điều trị bằng statin. Triệu chứng biến mất hay cải thiện sau khi ngưng thuốc và xảy ra lại ở 7 người khi dùng lại statin.

Các tác giả kết luận tác dụng phụ này xảy ra cho tất cả thuốc statin: atorvastatin, fluvastatin, pravastatin, rosuvastatin và simvastatin- nhưng không biết được lý do tại sao thuốc gây thương tổn này. Ngành y tế Pháp yêu cầu ghi rối loạn ở gân trên mục tác dụng nghịch của thuốc, nhưng cần thêm những nghiên cứu trong tương lai để xác nhận liên quan và tỷ số mắc bệnh và sinh bệnh của bệnh gân do statin gây ra.

Tài liệu tham khảo:
Marie I. và cộng sự. Tendinous disorders attributed to statins: A study on ninety-six spontanous reports in the period 1990-2005 and review of the litterature. Arthritis Care Res. 2008;59:367-372.

Ds Lê Văn Nhân

Copyright, 2008. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com