Thuốc
Rivaroxaban và Bệnh Động Mạch Vành
Bác sĩ Trần Mạnh Ngô
Kết quả nghiên cứu thuốc Rivaroxaban với bệnh động mạch vành đã được giới y học lưu ý nhất trong tuần vừa qua (7/ 8/ 2009).
Nghiên cứu lẩm sàng này còn trong giai đoạn 2, do Bs JL
Mega, và các cộng sự viên vừa đăng kết quả sơ khởi trong báo Lancet 374:
29-38, 2009. Thử nghiêm giai đoạn 2 lâm sàng bao gồm 3,491 bệnh nhân trong
297 trung tâm tại 27 nước trên thế giới.
Kết quả cho thấy khi bệnh nhân (sau khi bị hội chứng
động mạch vành cấp tính) uống thuốc ức chế yếu tố Xa (rivaroxaban) tăng
hiện tượng loãng máu và giảm nguy cơ thiếu máu cơ tim giảm đau ngực (ischemia
là hiện tượng thiếu máu cục bộ cơ tim làm đau ngực).
Rivaroxaban giảm nguy cơ tử vong, giảm nguy cơ nhồi máu
cơ tim và giảm nguy cơ tai biến mạch máu não.
Hiện giờ các tác giả đang tiếp tục cho giai đoạn
thử nghiêm lâm sàng 3.
Thuốc Rivaroxaban được hãng thuốc Bayer coi là một thuốc
làm loãng máu dưới tên thương mại là Xarelto. Có thể nói đây là thuốc
ức chế yếu tố Xa đầu tiên dùng để uống. Thuốc vừa ức
chế trực tiếp yếu tố Xa, vừa ức chế yếu tố Xa bằng cách bám vào chất Prothrombinase
complex.
Thuốc hấp thụ qua ruột và khoảng 3 giờ sau hấp thụ
thuốc có tác dụng ức chế Xa tối đa. Thuốc đang dự tính thử nghiệm cho
bệnh nhân sau khi giải phẫu háng và đầu gối.
Tưởng cũng cần nhắc lại là có một số thuốc tác dụng ức chế yếu tố Xa. Thí dụ: UFH (unfractionated heparin), LMWH (low molecular weight heparin), và Fondaparinux, thuốc ức chế yếu tố Xa bằng cách bám vào ATIII (antithrombin). Những thuốc này đều dưới dạng chích.
Những thuốc VKA (ức chế sinh tố K) có tác dụng giảm tổng hợp một số yếu tố đông máu ở gan, kể cả yếu tố X (factor X).
Hiện giờ có một số thuốc trực tiếp tác dụng ức chế Xa, dùng để uống, đang được nghiên cứu lâm sàng, bao gồm Rivaroxaban, Apixaban, và Betrixaban.
Bs Trần Mạnh Ngô
