Erythropoietin
- 8 th 1, 2008
Bs Nguyễn Tài Mai
Trong một năm qua, báo chí bình dân cũng như y khoa và
các ý kiến từ những công ty trả tiền bảo hiểm sức khoẻ (medical insurance
companies) đã khá ồn ào về việc dùng thuốc để chữa thiếu máu theo lối
kích thích tủy xuơng (erythropoietin) - tức là các thuốc thuờng dùng tại
HKỳ duới các tên thương mại Epogen và Procrit. Gần đây các hiệp hội chuyên
nghiệp (hội Máu HKỳ - Amer. Hematology Assoc.) cũng "nhảy vào vòng
chiến" và đưa ra ý kiến riêng của họ...
Một phía thì cho rằng y sĩ lạm dụng. Thậm chí có một số bài báo bảo y
sĩ ra toa dùng các thuốc này vì có lợi lộc riêng (ngoài y phí do công
cuả y sĩ). (ghi chú: người viết thư này chỉ viết toa, và chả được xu ten
nào).
Phía này (những nguời "trả tiền y phí " tức là những hãng insurances)
vì thế gần đây đưa ra những "hướng dẫn" (guidelines) của họ,
và nếu y sĩ không theo guidelines này thì họ không trả tiền thuốc.
Còn phía y sĩ (và những hãng chế thuốc) thì đề nghị dùng những thuốc này
"sớm hơn".
Nói cho dễ hiểu: hãng insurance bảo: khi bnhân thiếu máu (vì chemotherapy
hay suy thận chẳng hạn) chúng tôi sẽ chỉ trả tiền thuốc khi Hemoglobin
bằng hay dưới 10 gram/dL. Phía y sĩ thì bảo: cần cho các thuốc này khi
Hemoglobin bằng hay duới 12 gram/dL. Hemoglobin bình thường cho đàn ông
(95% range) là 14-18, mean là 16 gram/dL); đàn bà (95% range) là 12-16
(mean 14 gram/dL) (Các con số này ở trong các sách về hematology, đâu
cũng có) (đây là con số ở mức mức biển - sea level, chứ không phải ở cao
độ) (con số dùng chung chung trong khi practice ở HKỳ).
Sự tranh cãi giữa hai mức 10 gram/dL với 12 gram/dL là mấu chốt của vấn
đề.
Làm cho vấn đề càng thêm tối mù nữa là có literature cho thấy những thuốc
này có khi còn nguy hại: tăng xác suất ung thư (còn vụ chính các thuốc
này tạo ra thiếu máu thì ai cũng đã biết rồi)...
Vậy thì trong practice hàng ngày, các hematologists sẽ phải làm gì, khi
đứng trước b.nhân thiếu máu vì suy thận và vì do chemotherapy? Cho chích
Procrit ở mức nào?
Sẽ viết một cách vắn tắt về khía cạnh thực hành mà thôi, vì literature
thì đã đầy dẫy, nêu ra mất thì giờ ...
Bs Nguyễn Tài Mai, Chuyên Khoa Bệnh Máu và Ung
Thư
Theo Bs Nguyễn Tài Mai thì nếu quý vị muốn phổ biến
bài viết này, không cần xin phép tác giả. Nếu ai có câu hỏi gì xin ghi
lại bài viết và Bs Mai sẽ trả lời quý vị.
Xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày
Nay, www.yduocngaynay.com
