STATIN VÀ ĐỘT
QUỴ
Dược sĩ Lê-văn-Nhân
Những nhà sản xuất thuốc statin đang cố gắng chứng minh
statin có những lợi ích khác ngoài giảm cholesterol. Trước đây, người
ta bảo statin có tính kháng viêm, nên những người bị nhiễm trùng trong
khi dùng statin ít bị nguy hiểm hơn, kể cả nhiễm siêu vi như siêu vi cúm
A/H1N1.
Sau đây là một số nghiên cứu về tác dụng
của statin lên đột quỵ:
1/ Nghiên cứu SPARCL (Stroke Prevention by
Aggressive Reduction in Cholesterol Levels tạm dịch là Ngừa đột quỵ bằng
cách giảm tấn công mức cholesterol) đăng trên báo NEJM tháng 8 năm 2006,
cho biết atorvastatin (Lipitor) liều cao 80 mg giảm đột quỵ ở bệnh nhân
có nguy cơ cao bệnh tim mạch, nhưng chưa xác định được có giảm tái phát
đột quỵ ở người mới bị đột quỵ hay cơn thiếu máu cục bộ thoảng qua hay
không.
265 người dùng atorvastatin và 311 người dùng giả dược, thời gian theo
dõi trung bình 4.9 năm. Nhóm dùng atorvastatin có 218 đột quỵ do thiếu
máu cục bộ và 55 đột quỵ do xuất huyết não, so với 274 đột quỵ thiếu máu
cục bộ và 33 xuất huyết não ở nhóm giả dược. Tử suất tương tự ở 2 nhóm,
216 ở nhóm dùng atorvastatin và 211 nhóm giả dược.
2/ Một nghiên cứu đăng trên báo Stroke tháng 4/2009, kết luận atorvastatin hiệu nghiệm trong nhiều kiểu tai biến mạch máu nhưng tử suất toàn phần không giảm (215 ở nhóm atorvastatin và 211 nhóm giả dược).
3/ Nghiên cứu thứ 3 cũng trên báo Stroke tháng 9/2009 lấy lại kết quả 2 nghiên cứu trước và thấy atorvastatin có tác dụng lợi ích hơn giả dược mặc dầu khác biệt chưa có đủ ý nghĩa thống kê; tác giả quên không đề cập đến tử suất toàn phần ở 2 nhóm.
4/ Một nghiên cứu khác trên báo Stroke
cũng tháng 9 năm 2009 với nhan đề “Interventions in the management of
serum lipids for the prevention of stroke recurrence” tạm dịch là Can
thiệp trong quản lý lipid huyết thanh để ngừa tái phát đột quỵ, bảo statin
(simvastatin, pravastatin, atorvastatin) không giảm tần số tái phát tai
biến mạch máu não (có giảm tai biến thiếu máu cục bộ nhưng tăng tai biến
xuất huyết), cũng như không giảm tử suất toàn phần, chết bất thần, nhưng
vẫn khuyên nên kê đơn statin.
Thuốc fibrat thử nghiệm trong nghiên cứu này thấy tai hại.
5/ Một phân tích meta
mới đăng trên báo của hội bác sĩ chuyên khoa bệnh tim Hoa-kỳ trong tháng
1 năm 2010, nhìn lại dữ liệu ở 267 000 người tham dự, cho thấy giảm chung
12% số đột quỵ ở những người tham dự dùng statin, cứ giảm 1% cholesterol
toàn phần tiên đoán giảm 0.8% nguy cơ đột quỵ.
Theo tác giả nghiên cứu, giám đốc trung tâm đột quỵ ở bệnh viện đại học
Dule Hoa-kỳ, không thể bảo giảm cholesterol là giảm được đột quỵ. Một
bác sĩ ở đại học y khoa Havard cho biết những người có mức CRP (C-Reactive
Protein là chất đánh dấu viêm) cao, là nhóm có lợi nhất khi dùng statin.
Khi dùng cho người có mức cholesterol bình thường cũng thấy giảm nguy
cơ đột quỵ như người cao cholesterol, nên phải nghĩ có thêm tác dụng gì
khác.
Dược sĩ Lê-văn-Nhân
Copyright, 2009. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
