THUỐC
TRỊ GIAO ĐỘNG CẤP BỆNH NHÂN TÂM THẦN
Dược sĩ
Lê Văn Nhân
Tại Hoa-kỳ trước đây và vẫn dùng tại Việt-nam, khi gặp bệnh nhân tâm thần bị giao động hung dữ, người ta thường tiêm thuốc trị loạn trí quy ước như chlorpromazine hay haloperidol. Tuy nhiên, những thuốc này thường gây hội chứng ngoại tháp như loạn vận động, loạn trương lực cơ, nên mới có những thuốc mới chống loạn trí không điển hình như risperidol và olanzapin ít gây tác dụng ngoại tháp hơn và hiện nay đã có thuốc tiêm của 2 loại thuốc mới này để trị giao động hung dữ cấp tính.
Vì người giao động thường phải làm êm dịu nhanh để an toàn cho người bệnh lẫn nhân viên chăm sóc, nên trong tháng 10/07, báo BMJ đăng tải 2 nghiên cứu kết hợp haloperidol và promethazine cho chỉ định này.
Bài báo thứ nhất, so sánh haloperidol liều 5 hay 10 mg tức là 1 hay 2 ống tiêm bắp với kết hợp haloperidol cùng liều trên với promethazine liều 50 mg cũng tiêm bắp. Kết hợp haloperidol và promethazine chứng tỏ hiệu nghiệm hơn để làm êm dịu nhanh hơn haloperidol một mình và nhất là tránh được tác dụng loạn vận động cấp thường thấy khi dùng haloperidol một mình.
Bài thứ hai so sánh kết hợp haloperidol 10 mg + promethazine 50 mg với olanzapin 10 mg dùng một mình, cả hai đều dùng đường tiêm bắp. Kết hợp haloperidol + promethazine chứng tỏ tác dụng làm êm dịu tương đương với olanzapin và có lợi điểm là tránh phải nhờ những thuốc khác trợ giúp nếu chưa có kết quả.
Tại Việt-nam, có lẽ ngay cả olanzapin viên cũng chưa có trong danh mục thuốc chứ đừng nói đến thuốc chích, nhưng haldol và promethazine chích đều có trong danh mục và thuốc cũng tương đối rẻ tiền. Các bác sĩ tâm thần Việt-nam nên thử kết hợp này xem có kết quả tốt hơn không.
Ds Lê Văn Nhân
Copyright, 2007. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
