BỆNH
LAO ĐỀ KHÁNG NHIỀU THUỐC ĐẠT CAO ĐIỂM MỚI
Dược sĩ Lê văn Nhân
Từ viết tắt:
MDR-TB:
multidrug-resistant tuberculosis: bệnh lao đề kháng nhiều thuốc
XDR-TB:
extensively-resistant tuberculosis: bệnh lao đề kháng thuốc mạnh
Một báo cáo của tổ chức Y-tế thế giới công bố ngày 02.26.08 tỷ số bệnh
lao kháng nhiều thuốc ở cao điểm chưa từng có trước đây. Mỗi năm, có thêm
khoảng nửa triệu ca lao kháng nhiều thuốc, theo ước tính của tổ chức y
tế thế giới, gần 5% trong tổng số 9 triệu ca lao mới phát hiện mỗi năm.
Báo cáo lao đề kháng thuốc dựa vào dữ liệu ở 90 bệnh nhân lao ở 81 quốc
gia thu thập từ năm 2002 đến 2006. Bản báo cáo cũng cho biết lần đầu tiên
tỷ số phát triển bệnh lao đề kháng thuốc mạnh (XDR-TB), một dạng bệnh
gần như không chữa được, được xác định. Loại XDR-TB được nhận diện ở hơn
một nửa các quốc gia nghiên cứu.
Bệnh lao đề kháng thuốc cần phải tấn công trực diện. Nếu các nước và cộng đồng thế giới không quyết liệt chúng ta sẽ thua ở cuộc chiến này, theo lời bác sĩ Mario Raviglione, giám đốc chương trình chống lao của tổ chức y tế thế giới.
Baku, thủ đô của Azerbaijan, có tỷ số lao kháng nhiều
thuốc cao nhất, gần ¼ (22.3%) của tất cả những ca lao đề kháng nhiều thuốc.
Người ta ghi nhận tỷ số lao đề kháng thuốc cao ở Moldova (19.4%), Donetsk
tại Ukraine (16%), Toms Oblask ở liên bang Nga (15%) và Tashkent ở Ubezkistan
(14.8%). Những tỷ số trên đều cao hơn tỷ số cao nhất do WHO ghi nhận trong
báo cáo lao năm 2004.
Bảng tham khảo cũng gợi ý là bệnh lao kháng nhiều
thuốc lan rộng ở Trung quốc.
Báo cáo cũng cho biết có liên hệ với nhiễm HIV với
MDR-TB. Dữ liệu từ Latvia và Donetsk, Ukraine cho thấy nhiễm HIV gần như
tăng gấp đôi nguy cơ MDR-TB. Nhưng cũng hai nơi trên, sau khi đổ nhiều
tiền của và công sức chống lao, tỷ số này bây giờ đã ổn định và trường
hợp nhiễm lao mới đang trên đà đi xuống.
Theo WHO, cần khoảng 4.8 tỷ đô-la để kiểm soát lao
ở các quốc gia có lợi tức từ nghèo đến trung bình. Cũng cần 1 tỷ Mỹ kim
để kiểm soát lao đề kháng nhiều thuốc và lao đề kháng thuốc mạnh. WHO
ước tính đóng góp hiện nay thiếu khoảng 2.5 tỷ cho mục tiêu trên.
Còn Việt-nam thì sao? Mặc dầu chưa đọc được tỷ số
lao kháng nhiều thuốc trong báo cáo này, nhưng vẫn có ca lao đề kháng
thuốc trong số sinh viên đại học y dược Saigon. Kiến thức của các dược
sĩ ở Việt-nam còn non kém trong vấn đề phòng chống lao. Đây là bệnh nguy
hiểm không thua gì HIV/AIDS. Chúng tôi mong nhà trường nên chú ý đến vấn
đề này.
Ds Lê Văn Nhân
Copyright, 2008. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
