Oncology/
Prostate Cancer/ Ung Thư/ Hormonal Resistance
Bác sĩ Nguyễn Tài Mai
Nói một case, về khiá cạnh chữa trị:
Bnhân 79 tuổi năm 2006 được gửi sang urology vì
PSA tăng, lên đến 23.9 ng/mL (normal 0.01-4.00 ng/mL), bnhân than phiền
không đái hết bọng đái ra được (urinary retention), và ban đêm phải thức
dậy nhiều lần để đi đái khiến mất ngủ (urinary frequency).
Tháng 3/2006: Biopsy cho thấy ung thư tuyến (adenocarcinoma
of the prostate), Gleason 4+4, tìm thấy ung thư ở cả hai thùy (both lobes)
của Prostatẹ. Bone scan ở điểm đó negative (không có chuyển di) và CAT
scan của vùng chậu chưa thấy ung thư lan ra các hạch bạch huyết vùng này
(CT scan of the abd/pelvis: neg).
Urologist bắt đầu chích thuốc androgen deprivation (Leuprolide
acetate, an LH-RH agonist), và đến tháng 7/2006: PSA giảm xuống 0.4 ng/mL.
Bnhân được chữa tiếp tục bằng Leuprolide cho đến cuối tháng 12, 2008,
khi bnhân than đau lưng (ở khoảng thắt lưng) (lower back pain) và ở hông
bên phải (right hip pain). Đo lại PSA thì thấy ở điểm này PSA tăng lên
đến 826 ng/mL.
Urologist gửi bnhân sang cho clinic cuả bạn (medical oncology)
hỏi ý kiến cuả bạn để tiếp tục chữa bnhân này (đã kháng lại cách chưã
bằng hormone: PSA tiếp tục tăng). Bnhân lúc đó không đi đái được, và bắt
buộc phải để lại Foley catheter trong bọng đái để cho nước đái thoát ra
(indwelling catheter).
Nói chuyện với urologist: ông ta bảo: không còn có cách
can thiệp gì về phiá urology (urologis intervention) được nữa, và bnhân
được chuyển hẳn sang khu của bạn.
Bạn khám bnhân lần đầu tiên (initial oncology consultation)
đầu tháng 1, 2009: cho làm MRI cuả xương sống lưng (lumbar spines) và
CAT scan vùng chậu đặc biệt để ý đến xuơng chậu trong khi làm CAT scan
(CAT scan of the pelvis, with bone windows). Đọc phim cùng với radiologist
cho thấy ung thư nay đã thấm nhập vào các xuơng sống Lumbar (L): L2, L3,
L4, và cũng thấy ung thư ở xương ischium bên phải.
Đo lại PSA:
ngày 15 tháng 1, 2009: PSA là 1657 ng/dL, và
ngày10 tháng 2, 2009: PSA lên đến 2279 ng/dL (normal 0.01 - 4 ng/dL).
Bnhân bắt đầu thấy máu trong nước đái.
Câu hỏi: ở thời điểm này, bạn sẽ chữa ra sao?
Notes:
(1) khoảng giữa tháng
giêng 2009, đã gửi bnhân sang radiation nhưng họ thấy không cần phải chữa
bằng radiation ngay cho xuơng sống lưng, vì thế họ gửi b.nhân ngược trở
lại cho medical oncology để chữa bằng thuốc.
(2) bnhân này hôm
nay PSA xuống 167 ng/mL sau hai tháng chữa bằng các loại thuốc: (tháng
2, và tháng 3/2009).
(Nếu không có ai trả lời, kỳ sau sẽ viết về cách điều trị
trong suốt hai tháng qua).
NTM
Disclaimer: bài này qúy vị có thể phổ
biến tự do, không cần xin phép tác giả (Nguyễn Tài Mai), chỉ cần đề: bài
do BS Nguyễn Tài Mai, đăng trên diễn đàn y sĩ ngày 25 tháng 3 năm 2009
(tôi không giữ lại bản đã viết, cho nên nếu có câu hỏi xin kèm bài này
để dẫn chứng).
Việc chữa bệnh từng bệnh nhân riêng biệt dĩ nhiên hoàn toàn tùy thuộc
y sĩ điều trị, y sĩ máu, y sĩ ung thư của trường hợp đó.
Bs Nguyễn Tài Mai, Chuyên Khoa
Bệnh Máu và Ung Thư
Xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
