Ðôi
điều về cao huyết áp
Bác Sĩ Nguyễn Trần
Hoàng
(714) 531-7930
nguyentranhoang@aol.com
Mục này chỉ nhằm giải đáp các thắc mắc về sức khỏe có tính cách tổng quát. Cho các vấn đề cụ thể, chi tiết của từng bệnh nhân, xin liên lạc với bác sĩ để được thăm khám trực tiếp.
Nhiều thông tin thiết thực và bổ ích khác về sức khỏe cũng đưôỳc phát trên đài New Saigon Radio1480AM ở vùng Orange County, California, vào mỗi sáng Chủ Nhật từ 8 giờ 15 đến 8 giờ 45 trong chương trình Câu Chuyện Sức Khỏe Sáng Chủ Nhật và trên đài VHN TV được phát khắp Hoa Kỳ, vào mỗi Thứ Ba, Thứ Bảy, và Chủ Nhật, trong chương trình Sức Khỏe Cộng Ðồng với Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng.
Hỏi:
Có cách nào để chữa cao huyết áp
mà không cần dùng thuốc không? Khi nào thì cần dùng thuốc? (Dũng, Giao)
Uống cà phê có làm cao huyết áp hay không? (Thái,
Hưng)
Huyết áp cỡ 145 đến 155/85 đến 95, không thấy triệu
chứng gì cả thì có cần uống thuốc không? (Ông Nam)
Huyết áp của ba tôi thường là khoảng hơn 170/100,
có khi tới 190, 200, nhưng ổng không chịu uống thuốc cao huyết áp vì nói
không thấy bị nhức đầu, chóng mặt hay triệu chứng gì cả. Xin cho biết
huyết áp bao nhiêu thì mới cần uống thuốc? Nếu uống thuốc mà huyết áp
xuống thì có thể ngưng được không. (Thành)
Ðáp:
Ðiều
trị cao huyết áp (kỳ 6)
Các yếu tố có thể ảnh hưởng đến huyết áp bên cạnh
thuốc men
Một cách ngắn gọn, dễ nhớ, cao huyết áp cần được
điều trị bằng sự kết hợp giữa các phương pháp không dùng thuốc với thuốc
men, giữa bệnh nhân và các bác sĩ.
Thuốc men thường cần thiết khi huyết áp lên đến
mức 140 (số trên-huyết áp tâm thu-systolic blood pressure) hoặc 90 (số
dưới-huyết áp tâm trương-diastolic blood pressure) ở những người không
bị bệnh thận kinh niên, tiểu đường, bị một số bệnh tim (như đã từng bị
kích tim - heart attack).
Ở những người đã bị bệnh tiểu đường, bệnh thận kinh
niên, một số bệnh tim mạch, theo các khuyến cáo cập nhật nhất, thuốc men
thường được bắt đầu khi huyết áp lên đến mức 130 (số trên-huyết áp tâm
thu-systolic blood pressure) hoặc 80 (số dưới-huyết áp tâm trương-diastolic
blood pressure).
Dù có dùng thuốc hay không thì bao giờ cũng cần
kết hợp với các phương pháp không dùng thuốc. Cần chú ý áp dụng một cách
nghiêm nhặt các phương pháp không dùng thuốc ngay từ khi ta đã đến giai
đoạn tiền cao huyết áp (pre-hypertension). Tưởng nên nhắc lại, gọi là
tiền cao huyết áp khi mà huyết áp số trên trong mức từ 120-139, số dưới
trong mức từ 80-89, ở những người không bị tiểu đường, bệnh thận, hoặc
một số bệnh tim mạch.
Ngay cả không bị cao huyết áp hoặc tiền cao huyết
áp, thì áp dụng các phương pháp không dùng thuốc dùng để trị cao huyết
áp, cũng là cách rất tốt để bảo vệ và nâng cao sức khỏe nói chung, cũng
như phòng ngừa cao huyết áp, một căn bệnh rất thường gặp.
Hai phương pháp không dùng thuốc thường được nhấn
mạnh và có nhiều nghiên cứu cho thấy có tác dụng rõ ràng trong việc giảm
huyết áp, là thay đổi cách ăn uống và giảm cân. Các phương pháp không
dùng thuốc khác là bỏ thuốc (lá, lào, xì gà, ống píp...) giảm căng thẳng
(stress), dùng rượu bia một cách giới hạn, và tập thể dục đều đặn. Từng
phương pháp kể trên đều có hiệu quả, nhưng kết quả thường cao nhất khi
ta kết hôỳp tất cả các phương pháp kể trên.
Các phương pháp không dùng thuốc có thể giúp tăng
cường hiệu quả của các thuốc cao huyết áp và nếu cao huyết áp còn nhẹ,
và nếu được áp dụng chặt chẽ, đầy đủ, đôi khi nó có thể giúp tránh được
việc dùng thuốc. (Tuy nhiên khi cần thiết thì cứ dùng thuốc theo hướng
dẫn của bác sĩ, không có lý do gì để phải sợ hãi thuốc men trong các trường
hợp này, mà ngược lại, như đã trình bày trong các lần trước, hậu quả rất
đáng sợ nếu bị cao huyết áp mà không chịu dùng thuốc).
Cần nhớ rằng việc phối hợp chặt chẽ với bác sĩ rất
quan trọng để có một kế hoạch toàn diện, hợp lý, thích hợp cho từng hoàn
cảnh, tình trạng khác nhau của từng bệnh nhân.
Các phương pháp không dùng thuốc thường không hoặc
ít có tác dụng phụ, trong khi có thể rất có hiệu quả trong việc điều trò
và phòng ngừa cao huyết áp. Tuy nhiên, điều này đòi hỏi sự thay đổi, điều
chỉnh ít hay nhiều các thói quen hằng ngày (mà có người gọi là các “bản
năng thứ hai” của con người). Nói dễ nhưng làm không dễ, đôi khi các thay
đổi không dùng thuốc này rất khó được khởi đầu và duy trì. Bác sĩ có thể
giúp đưa ra các hưôÔng dẫn và theo dõi sự tiến triển. Tuy nhiên, “nhân
vật chính” bao giờ cũng chính là bệnh nhân. Chính bệnh nhân là người quan
trọng nhất trong việc bảo vệ, duy trì và nâng cao sức khỏe của mình.
Và chiến thắng, làm chủ chính mình (hình như) bao
giờ cũng và việc tuy cần thiết nhất, nhưng khó thực hiện nhất, và hay
“bị quên” nhất.
Bác Sĩ Nguyễn Trần Hoàng
(Còn tiếp)
Copyright, 2008. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
