HAI NGHIÊN CỨU
ĐỀ CAO CÁI LỢI CỦA TRÀ VÀ CÀ-PHÊ
Dược sĩ Lê-văn-Nhân
Chúng ta thường nghe nói uống trà hay cà-phê làm tim đập nhanh, có thể nguy hiểm cho tim mạch hay đột quỵ, nhưng hai nghiên cứu dưới đây chứng minh ngược lại:
1/ Uống đều đặn cà-phê và
trà đen làm giảm nguy cơ bệnh tiểu đường tip 2:
Theo một nghiên cứu ở Tân-gia-ba (Singapore Chinese Health
Study) gồm 36 908 nam nữ tuổi từ 45 đến 74 trong khoảng 1993 đến 1998,
khi đánh giá chế độ ăn uống và lối sống và những người được theo dõi tiếp
từ 1999 đến 2004. Quan sát liên quan giữa mức căn bản dùng cà-phê hay
trà với bệnh tiểu đường tip 2 xảy ra trong thời gian theo dõi, các nhà
điều tra dùng mẫu thoái hóa COX, với điều chỉnh do nhiều yếu tố can thiệp
khác.
So với những người tham dự không uống cà-phê, những người cho biết uống
từ 4 cốc cà-phê trở lên hàng ngày giảm 30% nguy cơ bệnh tiểu đường ( nguy
cơ tương đối 0.70, khoảng tin cậy 95% 0.53-0.93).
So với những người không uống trà đen, những người cho biết uống mỗi ngày
1 cốc trà đen hay nhiều hơn giảm 14% nguy cơ bệnh tiểu đường (nguy cơ
tương đối 0.86, khoảng tin cậy 95% 0.74-1.00). Không thấy liên quan giữa
uống trà xanh và giảm bệnh tiểu đường.
Uống đều đặn cà-phê và có thể trà đen liên quan đến giảm nguy cơ sinh
bệnh tiểu đường ở người Á châu tại Singapore, theo tác giả nghiên cứu.
Đây chỉ là một nghiên cứu quan sát nên không thấy giải thích tại sao uống
trà xanh không giảm được nguy cơ bệnh tiểu đường. Theo ý kiến riêng chúng
tôi, singapore chỉ là 1 đảo quốc nhỏ không trồng trà, nên dân Singapore
không uống chè tươi như Việt-nam, và có thể trà xanh đắt tiền hơn nên
không phổ thông như trà đen tại đây.
Theo Am J Cin Nutr 2008;88: 979-985
2/ Uống nhiều cà-phê hay
trà hằng ngày có vẻ bảo vệ đàn ông hút thuốc ít nhất 1 loại đột quỵ.
Đây là một nghiên cứu lớn, quan sát, viển cảnh cho thấy
người Phần-lan hút thuốc uống mỗi ngày từ 8 cốc cà-phê trở lên giảm 23%
nguy cơ tai biến não, trong khi những người uống mỗi ngày từ 2 cốc trà
đen trở lên giảm 21% nguy cơ đột quỵ so với người không uống hay uống
ít hơn. Liên quan này không phụ thuộc những yếu tố nguy cơ như có lịch
sử bệnh động mạch vành. Nghiên cứu này đăng trên báo Stroke số tháng 6/08.
Lợi về tính chống oxyt hóa:
Trà và cà-phê là 2 thức uống chứa cafein
và cả hai đều có tính chống oxyt hóa. Thí dụ, nghiên cứu quan sát gợi
ý uống cà-phê liên quan nghịch với viêm và rối loạn chức năng nội mô và
có thể cải thiện nhạy cảm với insulin và giảm nguy cơ bệnh tiểu đường
tip 2. Trà chứa một lượng polyphenol cao, ngăn chặn oxyt hóa lipoprotein
cholesterol tỷ trọng thấp, và có thể giảm khích hoạt tiểu cầu, và mức
C-reactive protein (CRP) trong huyết tương, là chất đánh dấu viêm.
Một số lợi ích cho sức khỏe có thể vươn xa đến ngừa tai
biến mạch máu não, theo lời tác giả nghiên cứu. Lợi ích chống đột quỵ
có vẻ hợp lý vì cà-phê và trà chứa các hợp chất phenol với tính chống
oxyt hóa có thể ngăn ngừa xơ vữa động mạch.
Tuy nhiên, mặc dầu liên quan giữa việc uống các thức uống
chứa cafein và nguy cơ bệnh động mạch vành đã được nghiên cứu nhiều, nghiên
cứu này trong số một số nghiên cứu hiếm hoi quan sát liên quan đến nguy
cơ đột quỵ.
Những người trong nghiên cứu này là những người tham dự
nghiên cứu alpha-tocopherol và beta-caroten ngừa ung thư, một nghiên cứu
ngẫu nhiên, m2 đôi, kiểm chứng với giả dược thiết kế để xem alpha-tocopherol,
beta-caroten hay cả 2 có thể giảm tỷ số sinh bệnh ung thư ở đàn ông hút
thuốc. Nhóm người tham gia nghiên cứu gồm 29 133 đàn ông Phần-lan tuổi
từ 50 đến 69 hút ít nhất 5 điếu mỗi ngày và không có tiền sử bệnh đột
quỵ. Từ 1985 đến 1988, những người này được tuyển mộ nghiên cứu cho đến
1993.
Ở mức căn bản, những người tham dự trả lời các câu hỏi
thu thập những dặc điểm cá nhân, gồm lịch sử bệnh, hút thuốc, hoạt động
thể lực. Các nhà điều tra đo chiều cao, cân nặng, huyết áp và tính chỉ
số khối lượng cơ thể (BMI), và làm xét nghiệm đo mức cholesterol toàn
phần và HDL.
Cũng ở mức căn bản, các nhà nghiên cứu đưa ra những câu
hỏi để đánh giá mức sử dụng cà-phê và trà đen trong năm trước. Thông tin
này được cung cấp bởi 26 556 người tham dự. Sau khi phân phối ngẩu nhiên,
từ 2 đến 5 năm, các nhà nghiên cứu hỏi người tham dự cách thức pha cà-phê
(đun sôi, lọc hay cà-phê tan ngay). 20 427 người trả lời, phần lớn dùng
cà-phê lọc (14 513 71.1%) hay nấu sôi ( 4232 20.7%).
Tính hàm lượng cafein:
Để tính lượng cafein tiêu thụ, các nhà nghiên cứu
dùng công thức 80 mg/100 ml cà-phê và 26 mg/100 ml trà. Khoảng 2.5% mẫu
nghiên cứu báo cáo không bao giờ uống cà-phê, và khoảng 64% không bao
giờ uống trà. Lượng cà-phê trung bình uống hàng ngày là 5.7 cốc.
Những người uống nhiều cà-phê hơi trẻ hơn, hút thuốc nhiều
hơn, huyết áp tâm thu và tâm trương thấp hơn, ít có bệnh sử tiểu đường
hay bệnh động mạch vành, có vẻ hoạt động thể lực nhiều hơn, và ít uống
rượu hay trà so với người uống ít cà-phê.
So với người không uống trà, người uống trà ít hút
thuốc hơn, hoạt động thể lực nhiều hơn, uống rượu nhiều hơn và ít uống
cà-phê.
Trong phân tích, các nhà nghiên cứu thêm vào đột quỵ xảy
ra từ lúc ngẫu nhiên đến ngày 12.31.04. Trong thời gian theo dõi trung
bình 13.6 năm, có 2702 ca đột quỵ, 383 ca xuất huyết não, 196 ca xuất
huyết dưới màng nhện và 84 ca đột quỵ không phân loại được.
Không liên quan đến những loại đột quỵ khác.
Sau khi điều chỉnh tuổi tác và những yếu
tố nguy cơ tim mạch, uống trà và cà-phê liên quan nghịch đáng kể với nguy
cơ nhồi máu não nhưng không liên quan đến những loại đột quỵ khác.
Liên quan này giống nhau không phân biệt cà-phê đun sôi
hay lọc. Kết quả cũng giống nhau dầu theo dõi dưới 10 năm hay trên 10
năm.
Với trà, liên quan giữa uống trà và nhồi máu não cũng không
biến đổi đáng kể với yếu tố tuổi tác hay nguy cơ tim mạch.
Vì nghiên cứu này chỉ gồm đàn ông hút thuốc, cho nên kết
quả không cho biết phụ nữ hay người không hút thuốc như thế nào.
Theo Stroke ; 39: 1681-1687
Ds Lê Văn Nhân
Copyright,
2008. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn
Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com
