 |
Ngủ Trưa Giảm
Nguy Cơ Bệnh Tim Mạch
Đây là một nghiên cứu sác xuất cho 23,681 người ở Hy Lạp
ngủ trưa. Nghiên cứu theo dõi trong vòng 6 năm. Những người tình nguyện
trong thử nghiệm tuổi từ 20 tới 86. Những người này trước đây chưa bao
giờ bị bệnh tim mạch. Phần lớn những người tình nguyện là đàn ông nhiều
hơn đàn bà. Nghiên cứu kéo dài từ 1994 tới 1999. Đây là một cộng tác nghiên
cứu giữa trường Đại Học Y Khoa Hy Lạp và Đại Học Y Khoa Phòng Ngừa Harvard.
Kết quả cho thấy những người đang đi làm chỉ ngủ trưa
3 lần một tuần, lâu chừng nửa giờ mỗi lần, có thể giảm nguy cơ (34%) bệnh
tim, cơn đau tim, hơn người không ngủ trưa. Nghiên cứu với đầu đề “Siesta
in healthy adults and Coronary Mortality in General Population” do những
nghiên cứu viên: Androniki Naska và các đồng nghiệp, đăng trong báo Arch
Int Med, 167: 296, 2007. Theo 2 tác giả Androniki Naska và Dimitrios
Tricopoulos thì ngủ trưa giảm nguy cơ căng thẳng và do đó giảm nguy cơ
bệnh tim mạch. Kết quả khác biệt giữa người già và người trẻ đi làm có
thể do tình trạng căng thẳng khác nhau giữa 2 nhóm người kể trên. Căng
thẳng tâm thần tăng cao nguy cơ bệnh tim mạch.
Trong một nghiên cứu khác, theo Bs Najib T. Ayas thuộc Đại Học British
Columbia, thì ngủ ít ngăn cản diễn biến chức năng kích thích tố điều hòa
cảm giác ăn ngon trong cơ thể, do đó bị mập. Thử nghiệm cho 100,000 người
Mỹ, tuổi từ 39 tới 42, cho biết bệnh nhân ngủ ít hơn 7 giờ mỗi ngày, tăng
nguy cơ bệnh mập. Béo mập tăng nguy cơ bệnh tim mạch.
References:
1) Androniki Naska et al.: Arch Intern Med.: 167: 296, 2007
2) Senior Journal. Com- Senior Citizens Information and News, Feb 12,
2007.
3) Health News, Williams Angelos, Feb 13, 2007
4) RxPG News, Feb 13, 2007
Thêm Bài 1: Cấp cứu đau
ngực cơn đau tim - Bs Trần Mạnh
Ngô
Phân nửa bệnh nhân bị co động mạch tim khởi đầu bằng đau
ngực hay tức ngực, đau hàm, vai, hay đau cánh tay.
Ở Mỹ, khoảng 6 triệu ngườì bị đau ngực hàng năm. Mặc dầu số bệnh nhân
tim mạch có vẻ giảm đi trong những năm gần đây, nhưng tử vong vì co động
mạch tim vẫn đứng hàng đầu tại Hoa Kỳ. Nghĩa là cứ gần 5 người tử vong
thì lại có một người bị chết vì co tim mạch.
Mỗi năm, hơn một triệu người bị bệnh co tim gây chứng nhồi máu cơ tim,
nghẹt tim.
Tìm hiểu nguyên nhân bênh đau ngực, tức là tìm hiểu chứng
đau tim.
Đau ngực chia làm nhiều loại: 1) Đau ngực
stable khi hoạt động. 2) Đau ngực unstable là đau khi nghỉ, trước khi
bị nhồi máu cơ tim hay crescendo. 3) Co mạch máu cơ tim không có triệu
chứng. 4) Suy động mạch tim cấp tính (acute coronary insufficiency). 5)Động
mạch tim nở ra hay co lại làm đau ngực stable. 6) Nhồi máu cơ tim cấp
tính.
Như vậy, cơ nguyên đau tim, đau ngực thật phức tạp. Vì
điều quan trọng là phải tìm hiểu nhu cầu bắp thịt tim cần dưỡng khí, điều
chỉnh dòng máu trong động mạch tim, ảnh hưởng co thắt động mạch tim liên
hệ dinh dưỡng và hoạt động của bắp thịt tim. Nhưng điều quan trọng nhất
phải biết khi nào động mạch tim co lại để kịp thời thuốc men.
Bình thường đau ngực liên hệ bệnh tim mạch, sẩy ra tại
một hay nhiều động mạch của tim. Tuy nhiên, những bệnh van tim, bắp thịt
tim nở lớn, hay khi huyết áp cao nếu không kiểm soát được, cũng làm đau
ngực. Ngược lại, đau ngực có thể do bệnh của hệ ống thực quản, thành ngực
hay phổi, không liên hệ gì tới bệnh tim mạch.
Tóm lại, khi thiếu dưỡng khí trong bắp thịt tim hay giảm
dòng máu tới bắp thịt tim sẽ sinh bệnh co động mạch tim. Khoảng 70 phần
trăm bệnh nhân bị đau tim mà không bao giờ có triệu chứng. Đôi khi, bất
chợt đo điện tâm đồ mới phát hiện có bệnh.
Nguyên nhân đau ngực là do mất cân bằng cung và cầu dưỡng
khí cho bắp thịt tim mạch. Lý do dưỡng khí không cung cấp đủ cho bắp thịt
tim là bởi động mạch tim bị nghẹt, hay mạch máu tim bị thu nhỏ lại vì
bênh vữa xơ động mạch tim.
Có nhiều loại đau ngực:
. Stable angina, đau ngực stable: xuất
hiện khi làm việc hay tập thể dục quá độ, hay bị căng thẳng tâm trí. Nghỉ
ngơi sẽ bớt đau ngực. Mỗi lần đau ngực có thể kéo dài 3 tới 5 phút. Đôi
khi bệnh nhân thấy đau một bên cổ, đau quai hàm, đau lưng trên, đau vai
hay cánh tay.
Có lúc bệnh nhân muốn ói, mồ hôi toát ra, tim hồi hộp, hay khó thở. Đau
ngực loại stable, đôi khi bệnh nhân có thể biết trước, chẳng hạn sau lúc
làm việc nặng nhọc, hay những khi bắp thịt tim đòi hỏi dưỡng khí qua ngã
khác hơn là nơi mạch máu tim nghẹt nhỏ.
. Unstable angina, là loại đau ngực mỗi
lúc một nhiều, trước khi biến chứng thành nhồi máu cơ tim. Loại đau ngực
unstable có 3 thứ: 1. đau
ngực lúc nghỉ ngơi, 2. lần
đầu tiên cảm thấy đau ngực ghê gớm, 3.
đau ngực với cường độ dần dần tăng cao.
Đau ngực unstable đòi hỏi định bệnh và điều trị bệnh kịp
thời. Bởi lúc đó bắp thịt tim bị thiếu duỡng khí vì mạch máu động mạch
tim thun nhỏ không đủ máu vận chuyển dưỡng khí, hoặc bị nghẹt tim mạch,
hay co mạch máu bất tử.
Đau ngực nặng là lúc những tảng chứa cholesterol bong ra khỏi thành mạch
máu, trôi giạt và làm nghẹt tim mạch. Chính vì vậy mà đôi khi bệnh nhân
bị chết bất đắc kỳ tử.
. Variant angina, đau ngực lúc nghỉ và
điện tâm đồ ST bất thường khi đau ngực. Phần lớn do mạch máu tim co thắt.
Trong vấn đề điều trị đau tim, bác sĩ chuyên khoa tim mach
căn cứ vào 2 lý do.
Lý do thứ nhất là phải đề phòng khỏi bị nhồi máu cấp tính và tử vong.
Lý do thứ 2 là giảm triệu chứng đau ngực, điều chỉnh mạch máu tim khỏi
bị co nhỏ lại. Nhưng chữa bệnh để phòng ngừa tử vong coi là điều quan
trọng số một.
Bởi vậy, bệnh nhân bị tim mach cần lưu ý 5 điểm: 1.
Uống aspirine và thuốc giảm đau ngực, (bệnh nhân nên hỏi bác sĩ gia đình
khi dùng nitroglycerine đề phòng ngừa nếu bị cơn đau tim bất tử, heart
attack) 2. Hạ huyết áp nếu
bị bệnh cao huyết áp, 3.
Ngưng hút thuốc lá và giảm cholesterol trong máu, 4.
Lưu ý kiêng khem và chữa bệnh tiểu đường, 5.
Học hỏi thêm đề phòng tai biến bệnh tim mạch và cuối cùng tập thể dục.
Tất nhiên, bệnh nhân phải có bác sĩ chuyên môn tim mạch
theo dõi và điều trị. Phải theo đúng những điều bác sĩ chỉ dẫn, vì điều
trị bệnh tim mạch phức tạp và đây là thứ bệnh giết người rất dễ dàng.
Khi bị cơn đau tim, lập tức để viên thuốc nitroglycerine dưới lưỡi, uống
một viên aspirine 325mg (plain aspirine) hay nhai rồi nuốt 3 viên enteric
coated aspirin 81mg.
Kêu 911. Vào nhà thương cấp cứu! Có bác sĩ khuyên bệnh nhân nên hít không
khí sâu vào phổi rồi ho trong lúc thở ra bằng miệng. Hít vào là để thêm
dưỡng khí vào cơ thể và ho là để kích thích tim liên tục đâp (Xin hỏi
bác sĩ gia đình về phương pháp này).
Thêm Bài 2: Căng thẳng Tâm
Thần - Bs Trần Mạnh Ngô
Sống trong những nước văn minh, máy móc, chúng ta được
hưởng nhiều phương tiện vật chất cao, nhưng đổi lại, chúng ta phải đối
diện với tâm thần căng thẳng, điên loạn.
Lo nghĩ căng thẳng quá độ làm đời sống mất bình thường.
Bệnh tâm trí có thể đưa tới mất công ăn việc làm, mất bạn bè, và mất những
người thân yêu. Lo nghĩ căng thẳng có thể giảm tinh thần, ghiền rượu,
hay tự vẫn.
Có tới 19 triệu người tại Hoa Kỳ bị căng thẳng tâm trí.
Số lượng bệnh nhân lo nghĩ, buồn bã, còn nhiều hơn cả hai thứ: dùng ma
túy và ghiền rượu nhập lại. Bệnh nhân thường dấu không cho người khác
biết mình đang bị mắc bệnh. Lúc đi gặp bác sĩ khám bệnh định kỳ, bệnh
nhân cũng không cho bác sĩ biết mình có vấn đề lo nghĩ căng thẳng.
Có nhiều loại bệnh tâm thần căng
thẳng:
. Bệnh lo nghĩ thông thường như sợ mất
việc làm. Triệu chứng gồm có thiếu nghỉ ngơi, bắp thịt đau nhức, khó ngủ,
mệt mỏi, và không tập trung trí óc được.
. Lên cơn bấn loạn (panic
disorders), cơ thể hết sức sợ hãi. Đôi khi vội chạy tới nhà thương cấp
cứu, vì lầm tưởng đang bị cơn đau tim (heart attack). Nhưng khám bệnh
xong thì lại chẳng thấy có gì!
Bệnh nhân thường có những triệu chứng sau
đây:
-tim như bóp nghẹt.
-đổ mồ hôi.
-mặt nóng bầng, đôi khi ớn lạnh.
-chân tay run rẩy.
-khó thở, thở hổ hển.
-cảm thấy mắc nghẹn.
-đau ngực.
-ói, đau bao tử.
-chân tay mềm nhũn.
-chóng mặt, tái xanh mặt.
-sợ hãi, mất bình tĩnh, mất tự kiểm soát, sắp nổi điên.
-sợ như sắp chết đến nơi.
Trẻ vị thành niên hay người còn ít tuổi thường dễ lên cơn
bấn loạn, khiếp sợ.
Bệnh nhân còn sợ thang máy, xe hơi, nhà hát, chớp bóng, máy bay, và ngay
cả đi mall, sợ không được an toàn. Ba phần tư người bị bệnh là phụ nữ.
. Sợ đủ thứ như sợ súc vật, nhện, côn
trùng, sợ nước, đi trên cầu, lái xe trên xa lộ, và sợ thử nghiệm bệnh
tật.
. Sợ liên hệ xã hội, không dám nói chuyện
ngoài công chúng, sợ gặp bạn, sợ đi làm và không dám rời chỗ ở.
. Hậu chấn thương (post-traumatic stress),
sợ hãi tuyệt độ. Thí dụ điển hình là cựu chiến binh Mỹ sau chiến tranh
Việt Nam 1975. Thường bị triệu chứng như không muốn lái xe, thấy cảm xúc
tê cứng, dễ nổi giận, bứt rứt, khó ngủ, không tập trung trí óc được.
. Cảm giác ám ảnh, ép buộc (Obsessive-Compulsive).
Chia làm bốn loại:
-thích rửa ráy vì sợ dơ, sợ bụi, bệnh tật, hay sâu bọ.
Cả ngày chỉ rửa ráy cái này, lau chùi cái kia.
-Muốn coi lại đồ trong nhà, sợ chưa tắt lò hơi, chưa tắt
bàn ủi, chưa khóa nước.
-Lẩm bẩm nhắc đi nhắc lại, để tâm hồn thư thả.
-Nhặt nhạnh giấy báo hay những vật vô dụng.
Muốn tránh tâm trí căng thẳng phải
làm sao?
Nếu biết mình có bệnh phải đi gặp bác sĩ khám định kỳ.
Vì một số bệnh tim mạch hay bệnh liên hệ kích thích tố có thể phát sinh
triệu chứng tương tự như bệnh tâm trí căng thẳng, lo nghĩ Nếu không rõ
mình bị căng thẳng hay xuống tinh thần, có thể kêu Trung Tâm Phân Liệt
Bệnh Tâm Thần (National Anxiety Disorders Screening, 888-442-2022). Và
nhất là đừng ngại ngùng, hãy cho bác sĩ gia đình biết.
Điều trị tâm trí căng thẳng, buồn bã:
. Tâm lý trị liệu: Bệnh nhân học hỏi làm sao tự mình giúp
mình và tự kiểm soát được hoàn cảnh. Tất nhiên là qua những cuc nói chuyện,
hội thảo. Học tự giúp mình trầm tĩnh. Bác sĩ gia đình giúp tìm kiếm người
chuyên môn tâm lý trị liệu. Chữa trị tùy theo những trường hợp bệnh lý
khác nhau, thí dụ trường hợp tâm trí căng thẳng tổng quát, sợ hãi quá
độ, bấn loạn, có vấn đề khi ra ngoài xã hội. Đôi khi phải dùng thêm thuốc
song song với tâm lý trị liệu.
. Trị liệu bằng thuốc: Có nhiều thuốc, nhưng thường phải
6 tuần lễ mới có hiệu nghiệm:
-Benzodiazepine.
-Buspirone Hydrochloride và Venlafaxine Hydrochloride.
-Serotonine receptor inhibitors.
-và nhiều thuốc khác mới được FDA chấp thuận.
Thuốc cần toa và cần bác sĩ theo dõi.
Những chất cần phải tránh:
-không nên dùng caffeine trong càphê, nước trà, chocolate,
cocao và một vài đồ uống có hơi
-tránh dùng thuốc giảm mập, thuốc uyễn, thuốc cảm cúm có
chất pseudoephedrine.
-tránh ma túy như Amphetamine, cocaine, hay marijuana.
Nói tóm lại, phần lớn bệnh tâm trí căng thẳng hay lo lắng đều có thể chữa
được. Nhưng phần quan trọng nhất vẫn là bệnh nhân phải quyết tâm, biết
mình có bệnh và phải đi chữa bệnh.
Bệnh nhân có thể trở lại cuộc sống bình thường và thoải mái.
(Ghi chú: Bài này viết với mục đích nâng cao kiến thức, không dùng
để tự trị liệu.
Nếu có thắc mắc về tình trạng sức khỏe hay thuốc men, xin hỏi bác sĩ gia
đình).
bác sĩ Trần Mạnh Ngô
>>>back>>>
|
 |