HỘI NGHỊ TIM MẠCH HOA-KỲ

Hội nghị hàng năm của hội bệnh tim Hoa-kỳ diễn ra trong tháng 4, với 2 vấn đề đáng chú ý như sau:
1/ Đề kháng aspirin có thể do lượng tiểu cầu cao:
Trước đây, người ta nghĩ khi tác dụng oxýt hóa tăng cao sẽ làm cho tiểu cầu kết dính mạnh sinh ra đề kháng aspirin. Nhưng một nghiên cứu tại bệnh viện Sacre Coeur (Thánh tâm) đại học Montreal thử trên 200 người có bệnh động mạch vành tim ổn định thì chỉ có 8 người đề kháng, tức là  20% tiểu cầu còn lại kết dính. Khi xem lại công thức máu thì những người này đều có lượng tiểu cầu khá cao. Họ đo lượng isoprostane trong nước tiểu ( 8-iso-PGF2α) sinh ra để đáp ứng với áp lực oxýt hóa thì thấy 2 nhóm bằng nhau.

Trong một phân tích đa biến số, đề kháng aspirin không phụ thuộc tuổi tác, phái tính, chỉ số khối lượng cơ thể, hút thuốc hay uống rượu, khả năng tập thể dục, những thuốc tim mạch khác và những bệnh có thể tác động lên chức năng tiểu cầu như bệnh tiểu đường, cao huyết áp và rối loạn lipid huyết. Chỉ có lượng tiểu cầu đo được là yếu tố độc lập ảnh hưởng đến đề kháng aspirin.

2/ Hướng dẫn mới điều trị đột qụy cấp do thiếu máu cục bộ:
- khi đánh giá ban đầu, điều quan trọng nhất khi lấy thông tin bệnh nhân là thời gian triệu chứng bắt đầu xuất hiện. Bệnh nhân có triệu chứng đột quỵ cấp phải được thử glucose huyết, thời gian đông máu, đếm máu toàn phần kể cả tiểu cầu, cùng với điện tâm đồ 12-lead và enzym tim trong huyết thanh. Chụp X quang ngực có thể hoãn nếu không có triệu chứng tim hay phổi.
Việc đánh giá này phải hoàn tất trong vòng 60 phút từ khi bệnh nhân đến phòng cấp cứu.
- chụp cắt lớp (CT) là xét nghiệm hình ảnh phổ thông nhất để đánh giá cùng với xuất huyết.
- huyết áp bệnh nhân có thể giảm ngay trong 24 giờ đầu sau khi đột qụy. Bệnh nhân cần tiêm tPA phải có huyết áp tâm thu < 185 mm Hg và áp huyết tâm trương < 110 mm Hg.Ne61u huyết áp > 220/120 mm Hg thì phải dùng thuốc hạ huyết áp.
- Mức đường cao trong khoảng 140 đến 185 mg/dl ở bệnh nhân đột quỵ cần phải cho ngay insulin
- oxy áp suất cao không được dùng cho đột qụy cấp trừ trường hợp nghẽn không khí.
- rtPA alteplase ( thuốc kích hoạt Plasmonogen tái tổ hợp) là thuốc được chọn để làm tan huyết khối trong đột qụy cấp. Streptokinase không khuyên dùng, và các thuốc reteplase,urokinase chỉ được dùng ở những trung tâm được phép thử nghiệm.
- Thuốc chống đông khẩn cấp thường không nên dùng thay cho thuốc làm tan huyết khối tiêm tĩnh mạch và phải tạm ngưng ở bệnh nhân đột qụy vừa hay trầm trọng vì tăng nguy cơ xuất huyết não.
- Aspirin liều 325 mg có thể bắt đầu trong vòng 24 đến 48 giờ sau khi bắt đầu đột qụy. Dựa trên chứng cứ, tác giả bảng hướng dẫn chống dùng clopidogrel sau khi đột quỵ.
- Trong thời gian nằm bệnh viện, bệnh nhân đột quỵ phải được đánh giá có nuốt được không cũng như đề phòng huyết khối tĩnh mạch sâu (DVT) bằng heparin hay heparin phân tử khối thấp.
Tác giả bảng hướng dẫn cũng khuyên bệnh nhân khi có triệu chứng phải đưa ngay đến bệnh viện, và các bệnh viện nên trang bị dụng cụ MERCI (Mechanical Embolus Removal in Cerebral Embolism Retrieval) tạm dịch là dụng cụ lấy huyết khối khi nghẽn mạch não.
Hướng dẫn này đăng trên báo Stroke 04.12.07

Heparin phân tử khối thấp tốt hơn heparin thường để ngừa huyết khối sau khi đột quỵ.
Một nghiên cứu được Sanofi tài trợ và đăng trên báo Lancet 04.21.07 của đại học y khoa Texas San Antonio trên 1762 bệnh nhân đột quỵ chỉ dùng thuốc kháng đông khi không đi được. Một nửa dùng Enoxaparin nga2y 1 lần và nửa kia dùng heparin ngày 2 lần. Họ thấy huyết khối ở chân và phổi thấp hơn 43% so với người dùng heparin nguyên vẹn.
Trở ngại duy nhất là phí tổn vì giá enoxaparin đắt gấp 25 lần giá heparin. Nhưng bù lại, người dùng Enoxaparin không cần phải thường xuyên thử mức đông máu, và thời gian nằm bệnh viện và nằm ở trại săn sóc đặc biệt ICU cũng ngắn hơn.

Ds Lê Văn Nhân

Copyright, 2007. Muốn phổ biến bài viết này, cần xin phép tác giả và xin ghi rõ nguồn Y Dược Ngày Nay, www.yduocngaynay.com

>>>back>>>